
Kompleksowe badanie ujawnia, że ludzie połykają do 121 000 cząsteczek plastiku rocznie
- Dodał: Poinformowani .pl
- Data publikacji: 18.07.2026, 09:16
Od 2% do 5% całego plastiku produkowanego na świecie trafia do oceanów jako odpad. Po dostaniu się do środowiska materiał ten nie znika po prostu. Światło słoneczne, fale i zmiany temperatury powoli degradują i niszczą zanieczyszczenia. Z czasem rozkładają się na drobne fragmenty zwane mikroplastikiem. Z definicji cząstki te wahają się od mikroskopijnych rozmiarów do 5 milimetrów długości.
To ogromne nagromadzenie śmieci oceanicznych nie jest nowym problemem. Proces ten rozpoczął się już w latach 50. XX wieku, kiedy światowy przemysł po raz pierwszy rozpoczął masową produkcję tworzyw sztucznych. Dziś nasze morza są nimi całkowicie wypełnione.
Z oceanu na talerz
Cykl zanieczyszczenia plastikiem nie kończy się na morzu. Ponieważ te cząsteczki są tak małe, są łatwo połykane przez zwierzęta morskie, co umożliwia przedostanie się plastiku do globalnego łańcucha pokarmowego. Na końcu tego łańcucha znajdują się ludzie, co oznacza, że ostatecznie zjadamy plastik, który wyrzucamy.
Owoce morza nie są jedynym źródłem. Mikroplastik przedostaje się do naszych organizmów również poprzez codzienne opakowania żywności, takie jak plastikowe opakowania przetworzonego mięsa czy pojemniki na posiłki.
Aby dowiedzieć się dokładnie, ile plastiku spożywają ludzie, zespół naukowców z Uniwersytetu Wiktorii w Kanadzie przeprowadził bezprecedensowe badanie. Zespół pod kierownictwem Kierana Coxa przeanalizował i zestawił dane z 26 wcześniejszych badań. W badaniach tych zmierzono ilość mikroplastiku znajdującego się w popularnych produktach, takich jak ryby, skorupiaki, cukier, sól, alkohol, woda z kranu, woda butelkowana, a nawet powietrze, którym oddychamy.
Porównując te wyniki z oficjalnymi rządowymi wytycznymi żywieniowymi, naukowcy obliczyli, ile cząsteczek plastiku spożywa przeciętna osoba każdego roku.
Roczne liczenie plastiku
Badanie wykazało, że przeciętny człowiek połyka od 74 000 do 121 000 cząsteczek mikroplastiku rocznie, w zależności od wieku i płci:
• Dziewczynki: 74 000 cząsteczek rocznie
• Dziewczynki: 81 000 cząsteczek rocznie
• Dorosłe kobiety: 98 000 cząsteczek rocznie
• Dorośli mężczyźni: 121 000 cząsteczek rocznie
Aby zobrazować średnią 121 000 cząsteczek dla dorosłych mężczyzn, połknięcie wszystkich tych fragmentów w tym samym czasie równałoby się zjedzeniu plastikowej taśmy o długości 605 metrów.
Ostrzeżenie dotyczące wody butelkowanej
Jednym z najbardziej uderzających odkryć w raporcie jest woda, którą pijemy. Jeśli jesteś osobą, która polega wyłącznie na wodzie butelkowanej, aby utrzymać nawodnienie, narażasz się na znacznie więcej plastiku niż osoby pijące z kranu.
Badanie wykazało, że osoby, które zaspokajają swoje zalecane dzienne spożycie wody wyłącznie z butelek, połykają rocznie dodatkowe 90 000 mikroplastików. Dla porównania, osoby pijące wyłącznie wodę z kranu połykają zaledwie 4000 cząsteczek plastiku z wodą rocznie.
Dowód w ludzkim ciele
Przez długi czas naukowcy podejrzewali, że cząsteczki te przemieszczają się przez cały nasz układ pokarmowy. Badanie prowadzone przez dr. Philippa Schwabla z Uniwersytetu Medycznego w Wiedniu w Austrii to potwierdziło. Jego zespół przeanalizował próbki kału ludzkiego zebrane w ośmiu różnych krajach, w tym w Finlandii, Włoszech, Japonii, Holandii, Polsce, Rosji, Wielkiej Brytanii i Austrii.
Mikroplastik znaleziono w każdej badanej próbce kału. Średnio naukowcy wykryli 20 cząsteczek mikroplastiku na każde 10 gramów ludzkich odchodów, co zdecydowanie potwierdza wysokie roczne szacunki kanadyjskiego badania.
Jak plastik szkodzi naszemu zdrowiu?
Chociaż wiemy, że plastik jest w naszym organizmie, nauka wciąż spieszy się z badaniem długoterminowych konsekwencji medycznych. Wczesne badania na zwierzętach pokazują, że mikroplastik powoduje poważne szkody dla organizmów żywych, a toksykolodzy są głęboko zaniepokojeni ilością spożywanego przez ludzi plastiku.
Eksperci medyczni wskazują na trzy główne sposoby, w jakie mikroplastik może szkodzić ludzkiemu organizmowi:
1. Blokady fizyczne: Podobnie jak to dzieje się w organizmie ryb, te drobne kawałki plastiku mogą z czasem zlepiać się w naszym przewodzie pokarmowym. Może to powodować fizyczne przeszkody w żołądku, jelicie cienkim lub zastawkach jelit.
2. Uszkodzenia żołądka i niedożywienie: Wyściółka ludzkiego żołądka składa się z maleńkich, delikatnych struktur zwanych kosmkami jelitowymi, które absorbują składniki odżywcze z pożywienia. Mikroplastik może drapać, podrażniać lub blokować te kosmki, wywołując bolesne stany zapalne i uniemożliwiając organizmowi wchłanianie witamin i minerałów.
3. Uwalnianie toksycznych substancji chemicznych: Kiedy połykamy plastik, nasze silnie kwaśne enzymy trawienne próbują go rozłożyć. W miarę rozkładu plastiku w żołądku uwalnia on niebezpieczne dodatki chemiczne bezpośrednio do naszych narządów.
Różne rodzaje tworzyw sztucznych niosą ze sobą różne zagrożenia. Na przykład bisfenol A (BPA) – substancja chemiczna często stosowana do produkcji twardych tworzyw poliwęglanowych – zaburza gospodarkę hormonalną i sprzyja rozwojowi nowotworów. Inne materiały, takie jak PVC, mogą uwalniać substancje rakotwórcze podczas rozkładu w organizmie. Ponieważ spożywamy te drobne cząsteczki codziennie, ich kumulacja w ciągu całego życia może łatwo prowadzić do poważnych chorób przewlekłych.
Przeczytaj też: Jak utrzymać mikroplastik z dala od jedzenia?
