Moody’s obniża rating Polski. Rosnący dług i deficyt coraz większym problemem

Moody’s obniżyła rating kredytowy Polski z A2 do A3. Jednocześnie agencja pozostawiła stabilną perspektywę oceny. Decyzja jest związana przede wszystkim z pogarszającą się sytuacją finansów publicznych, wysokimi deficytami oraz szybkim wzrostem zadłużenia państwa. Polska pozostaje jednak w grupie krajów o ratingu inwestycyjnym, a Moody’s wskazuje również na mocne strony polskiej gospodarki, w tym jej relatywnie silny wzrost. Decyzja Moody’s oznacza, że wszystkie trzy największe agencje ratingowe stosują obecnie wobec Polski zbliżone oceny, choć posługują się różnymi skalami. Moody’s ocenia Polskę na A3 ze stabilną perspektywą, S&P na A- ze stabilną perspektywą, a Fitch na A- z perspektywą negatywną.

Dług coraz większym wyzwaniem

Moody’s uzasadnia obniżenie ratingu przede wszystkim trwałym pogorszeniem sytuacji fiskalnej Polski. W ocenie agencji utrzymujące się wysokie deficyty prowadzą do dalszego wzrostu długu publicznego, a jednocześnie rosną koszty jego obsługi. Oznacza to coraz większe obciążenie dla finansów państwa i ogranicza przestrzeń do prowadzenia polityki budżetowej w przyszłości. Agencja zwraca również uwagę na osłabienie skuteczności polityki fiskalnej. Jednym z problemów ma być brak wystarczającej odbudowy buforów budżetowych w okresie wzrostu gospodarczego. Moody’s wskazuje także na coraz większą część zadłużenia powstającą poza zakresem krajowej reguły zadłużenia. Jednocześnie stabilna perspektywa oznacza, że agencja nie zakłada obecnie kolejnej zmiany ratingu w najbliższym czasie. Wśród czynników przemawiających na korzyść Polski wymienia natomiast solidny wzrost gospodarczy oraz oczekiwaną stabilizację zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych w dalszej części dekady.

Rekordowy deficyt w projekcie budżetu

Decyzja Moody’s zapadła w momencie, gdy rząd przygotował projekt budżetu państwa na 2027 rok z bardzo wysokim deficytem. Dokument przyjęty przez Radę Ministrów zakłada dochody na poziomie 695 mld zł oraz wydatki sięgające 977,6 mld zł. Maksymalny deficyt budżetu państwa ma wynieść 282,6 mld zł. Wydatki mają być związane między innymi z finansowaniem obronności, ochrony zdrowia oraz inwestycji. Na obronę narodową wraz z Funduszem Wsparcia Sił Zbrojnych zaplanowano 198,1 mld zł, czyli 4,51 proc. prognozowanego PKB. Na ochronę zdrowia ma trafić 274,1 mld zł, a na strategiczne inwestycje przeznaczane są kolejne środki. Rząd zakłada przy tym realny wzrost PKB o 3 proc. w 2027 roku.

Tak wysoki poziom wydatków oznacza konieczność dalszego finansowania części potrzeb państwa poprzez emisję długu. Sam fakt obniżenia ratingu nie oznacza automatycznie gwałtownego wzrostu kosztów finansowania, ponieważ na rentowności polskich obligacji wpływają również stopy procentowe, sytuacja na globalnych rynkach, kurs złotego oraz oczekiwania inwestorów. Rating jest jednak jednym z elementów branych pod uwagę przy ocenie ryzyka kredytowego państwa.

Polska nadal ma mocne strony

Obniżenie ratingu nie oznacza, że Moody’s ocenia polską gospodarkę jako słabą. Wręcz przeciwnie, agencja wskazuje na utrzymujący się solidny wzrost gospodarczy jako jeden z czynników stabilizujących ocenę. Podobnie Fitch, który w sierpniu pozostawił rating Polski na poziomie A-, podkreślał znaczenie dużej, zdywersyfikowanej i odpornej gospodarki oraz korzyści wynikających z członkostwa w Unii Europejskiej. Fitch utrzymał jednak negatywną perspektywę ze względu na wysokie deficyty i brak przekonującego planu konsolidacji fiskalnej.

Dane o wykonaniu tegorocznego budżetu pokazują skalę obecnych potrzeb finansowych państwa. Po sierpniu dochody budżetu wyniosły 387,2 mld zł, wydatki 538,3 mld zł, a deficyt 151,1 mld zł, czyli 55,6 proc. całorocznego limitu. Dla Polski kluczowe będzie więc to, czy w kolejnych latach uda się ograniczyć deficyt i ustabilizować relację długu do PKB bez istotnego osłabienia wzrostu gospodarczego. Na razie agencje ratingowe różnią się przede wszystkim oceną perspektywy: S&P pozostaje przy stabilnej, Moody’s również wskazuje stabilną, natomiast Fitch utrzymuje perspektywę negatywną.

Zobacz także

Polska nadal z nadmiernym deficytem. Czy grożą nam kary i utrata funduszy UE?

Budżet państwa na 2027 rok. Dochody mają wzrosnąć o ponad 68 mld zł